سيدحسين قاآنى

پيشرفت ها و دستاوردهاى پزشكى و تجهيزات بهداشتى، درمانى سطح بالاى كشورمان امكان و فرصت هاى جديدى را براى حوزه گردشگرى بويژه در زمينه جذب توريسم سلامت ايجاد كرده است.
كارشناسان و دست اندركاران اين حوزه معتقدند با سرمايه گذارى، برنامه ريزى و معرفى و اطلاع رسانى توانمندى ها و ظرفيت هاى پزشكى و درمانى ايران و ارائه خدمات تخصصى به گردشگران خارجى مى توان علاوه بر رونق بخشيدن حوزه گردشگرى زمينه اشتغال زايى و درآمدهاى قابل توجهى را براى كشورمان فراهم آورد.
آنان بر اين باورند با توجه به جايگاه پزشكى ايران در ميان كشورهاى آسياى ميانه و كشورهاى حوزه خليج فارس ، توسعه و گسترش توريسم سلامت امرى شدنى و امكان پذير است اما بايد در اين زمينه شركت ها و آژانس هاى گردشگر و مراكز درمانى بخش خصوصى با حمايت دولت تلاش بيشترى را براى حضور در بازارهاى گردشگرى كشورهاى منطقه و بازاريابى اين حوزه انجام دهند.
* تدوين برنامه هاى كميته گردشگرى سلامت
دكتر سعيد صدرى دبير كميته گردشگرى سلامت معاونت گردشگرى سازمان ميراث فرهنگى، صنايع دستى و گردشگرى كشور در گفت وگو با خبرنگار «ايران» درباره برنامه هاى گردشگرى سلامت مى گويد: براى توسعه اين حوزه برنامه هاى مختلفى طراحى شده كه اين برنامه ها در شوراى سياستگذارى گردشگرى سلامت با عضويت نمايندگان وزارتخانه هاى بهداشت، امور خارجه، رفاه و تأمين اجتماعى، صدا و سيما، اتاق بازرگانى و دفاتر مسافرتى و هتلداران به تصويب رسيده است. يكى از اين برنامه ها ساماندهى فرايند جذب بيماران خارجى و گردشگران درمانى است زيرا تاكنون در اين زمينه مكانيسمى وجود نداشته و همين امر مشكلاتى را براى حوزه گردشگرى ايجاد كرده است. متأسفانه درحال حاضر حضور برخى سودجويان و دلالان حوزه پزشكى موجب شده اين فرصت براى حوزه گردشگرى تبديل به تهديد شود و اگر اقداماتى براى حذف اين گونه افراد صورت نگيرد به طور قطع منابع مالى قابل توجهى از دست خواهد رفت.
وى مى افزايد: تهيه نقشه گردشگرى پزشكى كشور و ظرفيت هاى مازاد بخش دولتى و خصوصى و انتخاب استان هاى نمونه گردشگرى پزشكى كشور از ديگر اقداماتى است كه معاونت گردشگرى انجام داده است. اين برنامه درحال حاضر در سه استان فارس، تهران و خراسان رضوى به صورت پايلوت درحال اجراست و تلاش داريم با هماهنگى، آژانس ها و مراكز درمانى و همكارى وزارت بهداشت از ظرفيت هاى استان هاى مذكور براى جذب گردشگرانى كه از اقصى نقاط جهان براى بازديد به كشورمان مى آيند استفاده كنيم. همچنين تهيه بسته هاى خدمات گردشگرى پزشكى، طراحى و راه اندازى پورتال گردشگرى پزشكى ايران، حمايت از تأسيس دفاتر اطلاع رسانى و هماهنگى گردشگرى پزشكى در استان هاى فارس، خراسان رضوى و آذربايجان شرقى از طريق بخش خصوصى، طراحى و اجراى سيستم آمار گردشگران خارجى از ديگر برنامه هايى است كه براى توسعه گردشگرى سلامت در كشور تدوين شده است.
صدرى مى افزايد: تدوين سند ملى و برنامه چهارساله گردشگرى سلامت كشور ( با همكارى مديران تدوين برنامه ملى گردشگرى كشور) و اجراى ۱۰ تور تخصصى سلامت در نقاط مختلف كشور به منظور ارائه الگوى عملى تورهاى تخصصى به تورگردانان ، بخش هاى ديگرى از برنامه هاى توسعه گردشگرى سلامت است كه پيش بينى مى شود با اجراى طرح هاى مذكور سهم كشورمان از درآمد
۵۰ ميليارد دلارى بازار توريسم درمانى منطقه مشخص شود. اما درحال حاضر هيچ آمار دقيقى از لحاظ تعداد گردشگر و درآمدهاى حاصل از آن وجود ندارد.
وى گردشگرى حوزه سلامت را شامل بخش هاى گردشگرى پزشكى، گردشگرى درمانى و گردشگرى توريستى مى داند و اظهار مى دارد: در گردشگرى پزشكى بيمار با مراجعه به مراكز درمانى مثل بيمارستان ها قصد درمان را دارد كه در اين باره حوزه بهداشت و درمان به لحاظ ظرفيت ها و قابليت هاى بالقوه اى كه دارد مى تواند خدمات با كيفيت و موردنياز را ارائه دهد. اما در گردشگرى درمانى افرادى كه براى درمان به ايران مى آيند به جاى مراجعه به مراكز درمانى و بيمارستان ها به مناطقى از ايران مى روند كه داراى منابع طبيعى است. در اين مناطق چشمه هاى آب معدنى و مراكز لجن درمانى وجود دارد كه سالانه جمعيت زيادى از هموطنان براى استفاده از امكانات مراكز مذكور به آنجا سفر مى كنند. هم اينك در ايران بيش از ۳۶۰ چشمه آب معدنى شناسايى شده كه خاصيت درمانى دارند و معاونت گردشگرى با جذب سرمايه گذاران به دنبال ايجاد تأسيسات بهداشتى در اين مراكز است.
* شهر سلامت در دبى!
دبير كميته گردشگرى سلامت كشور با بيان اين كه اخيراً گروهى از نمايندگان بخش هاى دولتى و خصوصى با حضور در نمايشگاه بازار گردشگرى عرب در دبى حضور داشتند، مى گويد: مسئولان كشور امارات متحده عربى شهرى با عنوان شهر سلامت داير كرده بودند كه در آن مراكز درمانى، بيمارستان هاى مجهز به تجهيزات مدرن و مكان هاى اقامتى با زيرساخت هاى لازم وجود داشت و برخى از پزشكان كشورهاى خارجى بويژه از هند، سنگاپور در اين شهر به فعاليت مى پرداختند البته نمايندگان بخش خصوصى و دولتى ايران نيز با معرفى توانمندى ها و قابليت هاى پزشكى كشورمان حضورى فعال داشتند و در اين زمينه به اطلاع رسانى ، ارائه كاتالوگ ها و اقدام تبليغاتى درباره گردشگرى ايران پرداختند. البته معاونت گردشگرى راه اندازى «دهكده سلامت» در استان فارس را مصوب كرده است كه قرار است دانشگاه علوم پزشكى طرح آن را ارائه دهد.
* ورود گردشگران حوزه سلامت سازمان يافته نيست
مدير يكى از آژانس هاى گردشگرى در اين باره مى گويد: گردشگرى ايران از لحاظ جاذبه هاى تاريخى، فرهنگى و طبيعى جايگاه مناسبى را در چرخه گردشگرى دنيا به خود اختصاص داده است و در زمينه گردشگرى سلامت نيز با توجه به قابليت هاى بالايى كه پزشكان و برخى مراكز درمانى كشورمان دارد مى توان منابع جديدى را براى حوزه گردشگرى ايجاد كرد. در حال حاضر افراد مختلف از كشورهاى همسايه و حوزه خليج فارس به صورت موردى و غيرسازمان يافته به ايران سفر مى كنند كه آمار اين گونه گردشگران به صورت رسمى و معتبر جمع آورى نشده و تا يكى دو سال اخير برنامه اى براى سازماندهى آنها وجود نداشته است اما در دو سال اخير معاونت گردشگرى سازمان ميراث فرهنگى، صنايع دستى و گردشگرى اقداماتى را براى جذب توريسم در حوزه سلامت انجام داده است كه نيازمند حمايت بيشتر دولت و ساير دستگاه هاى اجرايى كشور است.
وى مى افزايد: البته تعدادى از آژانس هاى خصوصى نيز در اين زمينه فعال شده اند اما اين بخش نيازمند حمايت هايى است كه بايد از سوى دولت صورت گيرد زيرا درحال حاضر براى حضور در نمايشگاه، توزيع اقلام تبليغاتى و تلويزيونى مستلزم هزينه هايى است كه اين بودجه از عهده دفاتر توريستى خارج است. همچنين ضرورت دارد وزارت بهداشت و درمان و آموزش پزشكى و ديگر دستگاه هاى دولتى با ارائه تسهيلات و امكانات لازم شرايط جذب گردشگر خارجى براى درمان را در كشور فراهم كنند.

نارنجستان قوام كه به عنوان ديوان خانه ، محل مراجعات رعيت ها و ديگر مردم و محل تشكيل جلسات عمومى و نشست هاى بزرگان و اشراف در زمان قاجار استفاده مى شد، متعلق به خاندان قوا م الملك بوده است.
خاندان قوام الملك از خانواده هاى مقتدر دوران قاجاريه و چند قرن نيز سردمدار حكومت نواحى فارس بودند. عمارت نارنجستان با صنعت آيينه كارى، نقاشى، كاشى كارى، گچبرى و منبت كارى تزئين شده و از شاهكارهاى دوره قاجار است.
ايوان يا تالار آيينه اين عمارت در وسط و اتاق ها در چپ و راست آن به صورت قرينه ساخته شده اند، حتى سنگ هاى پائين ديوار نيز به صورت قرينه حجارى شده اند و بر سطح آنها نقش هايى از شير، مقبره و سربازان هخامنشى، مبارزه با هلاهل (موجودى افسانه اى) به چشم مى خورد.
كف ايوان هاى اين بنا با قطعات كاشى سفيد و آبى به شكل زيبايى مفروش شده است و ديوار ايوان ها از نمونه هاى جالب هنر دوران قاجاريه است كه روى آنها گچبرى هاى زيبايى ديده مى شود. اين بنا دو متر از كف حياط بلندتر است و آجر به عنوان مصالح اصلى آن به كار رفته و سقف بنا با نقاشى هاى زيبا و رنگ هاى گرم و طرح هاى متنوع پوشيده شده است.
ابراهيم خان قوام الملك در سال۱۳۵۴ خورشيدى اين بناى با ارزش و زيبا را به دانشگاه شيراز اهدا كرد و امروزه به موزه نارنجستان، وابسته به دانشكده هنر معمارى، تبديل شده و براى بازديد عموم آزاد است. اين عمارت در خيابان لطفعلى خان شيراز واقع است.

سى ان تاور (CN Tower) يكى از جاذبه هاى توريستى شهر تورنتو در كانادا است. ارتفاع اين برج ۵۵۵ متر و ۳۳ سانتيمتر و بلندترين ساختمان و برج روى زمين در ۳۰ سال اخير است. سى ان تاور به عنوان مشخصه بارز شهر تورنتو ، سالانه بيش از دو ميليون توريست را از سراسر دنيا به خود جذب مى كند.